Ukazał się lutowy numer "Pomeranii"

2. Od redaktora
Ponad 600 godzin praktycznej nauki języka ka­szubskiego, częste wyjazdy w teren, poznawanie „od kuchni” pracy lokalnych mediów, regionalnych instytucji kultury, muzeów. To wszystko oferuje przyszłym studentom nowy kierunek kształcenia studiów wyższych licencjackich na Uniwersytecie Gdańskim. Etnofilologia kaszubska czeka na tegorocznych maturzystów, miłośników kaszubszczyzny chcących związać swoje życie zawodowe z naszą kulturą i językiem, na obecnych i przyszłych nauczycieli języka kaszubskiego, animatorów życia kulturalnego, dziennikarzy...
Długo przyszło nam czekać na taki kierunek, ale zamiast na to narzekać, po prostu „trzymajmy kciuki”, żeby nie zabrakło studentów. I miejmy nadzieję, że etnofilologia przyczyni się do poprawy poziomu naszych szkólnëch. Szerzej temu tematowi przyjrzymy się w kolejnej „Pomeranii”, bo może to być kamień milowy na naszej edukacyjnej stegnie.
Długo musieliśmy też czekać na pierwszy podręcznik do nauki języka kaszubskiego dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych. Prawie 400 uczniów (bo tylu w tym roku poznaje rodną mòwã i pisënk na tym etapie edukacji) nie miało dotąd książki zawierającej dobrane dla nich teksty i ćwiczenia. Lukę tę wypełnili Felicja Baska-Borzyszkowska i Wojciech Myszk. Jô w Kaszëbsczi, Kaszëbskô w swiece to nowo-czesny podręcznik, który pomoże nie tylko młodzieży, ale również nauczycielom, do tej pory chodzącym na lekcje kaszubskiego z siatkami pełnymi różnych pomocy dydaktycznych. W ich imieniu, ale też w imieniu wszystkich, którym leży na sercu los kaszubszczyzny, pani Felicjo i panie Wojciechu, dziękujemy.

Dariusz Majkowski

Czytaj więcej: Ukazał się lutowy numer "Pomeranii"

Ukazał się styczniowy numer "Pomeranii"

2. Od redaktora

Małe ojczyzny wzbogacają ojczyznę wielką i wzbogacają też olbrzymią symfonię świata. Byliby­śmy w nim zagubieni, gdyby nie ten klucz, który za­bieramy z domu.

Tak mówił w 1989 r. ks. Janusz Stanisław Pasierb, którego Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie ogłosiło patronem roku 2013. Człowiek świetnie znający różne kraje, ich kulturę, zabytki, literaturę nigdy nie zapominał o tym, że bez pomorskich korzeni nie byłby sobą. Apelował, aby to, co pomorskie i kaszubskie, widzieć w kontekście ogólnoeuropejskim. Warto w tym roku przypominać so­bie jego słowa. W „Pomeranii” na pewno w najbliższych numerach Pa­sierbowej myśli nie zabraknie.

Dla naszego pisma ten rok będzie wyjątkowy. Mija 50 lat od czasu, kiedy ukazał się pierwszy numer „Biuletynu Zrzeszenia Kaszubskiego”, którego „Pomerania” jest kontynuatorką. Przez ten czas na naszych ła­mach pojawiło się wielu dziennikarzy, uczonych, literatów. Byli wśród nich m.in. Lech Bądkowski, Józef Borzyszkowski, Tadeusz Bolduan, Edward Breza, Bolesław Fac, Stanisław Janke, Wojciech Kiedrowski, Ja­nusz Kowalski, Anna Łajming, Kazimierz Ostrowski, Maria Pająkowska, Wiktor Pepliński, Stanisław Pestka, Jan Piepka, Hanna Popowska-Tabor­ska, Edmund Puzdrowski, Edmund Szczesiak, Jerzy Treder, Jan Trep­czyk, Izabella Trojanowska i wielu innych.

O tym, jak zamierzamy obchodzić tę rocznicę, szerzej piszemy na stronie 8, natomiast pierwszą widoczną – jubileuszową – zmianą, którą dostrzeżecie Państwo po otwarciu pisma, są kolorowe strony. Na razie jest ich zaledwie szesnaście, ale wierzymy, że z czasem ich przybędzie.

Pierwszym prezentem z okazji zbliżającego się jubileuszu było dla nas zwiększone zainteresowanie z Państwa strony. Grudniowy numer rozszedł się jak ciepłe bułeczki. Z całego nakładu zostało w redakcji tylko 50 egzemplarzy na potrzeby naszego archiwum. W porównaniu z grudniem ubiegłego roku liczba naszych Czytelników zwiększyła się o ok. 50%. Dziękujemy!

Dariusz Majkowski

Czytaj więcej: Styczniowy numer "Pomeranii"

Audiobook „Ò panu Czôrlińsczim"

Rôczimë do pòstãpnégò kaszëbsczégò aùdiobooka. Tomôsz Fópka przërëchtowôł dokôz H. Derdowsczégò „Ò panu Czôrlińsczim, co do Pùcka pò sécë jachôł”.

Z Gòdama parłãczi sã wiele kaszëbsczich zwëków, niechtërne z nich są ùtrzëmòwóné do dzys, jiné są ju blós zapisã żëcô naszich przodków. Baro bògatô w zwëczi je wilëjô Bòżégò Narodzeniô. 

Òb czas wilijnégò wieczoru òsoblëwą òpiekã sprawùje sã nad zwierzãtama, chtërne dostôwają lepszé jak na co dzéń jestkù, a w pôłniowim dzélu Kaszub bëdło dostôwało téż òkrëszënë wilijnégò chleba, wszëtkò to zgódno z pòwiedzenim chòwa mùszi dostac swòją Gwiôzdkã. Pòmieszczenia, w chtërnëch mieszkają zwierzãta, są tegò dnia òsoblëwie dbało czëszczoné. Skądka taczi zwëk? Stara ò zwierzãta bierze sã z chrzescyjańsczi tradicji, pòdług jaczi te stwòrzenia bëłë swiôdkama ùrodzeniégò Zbawicela i jakno pierszé Gò tczëłë. Tak jak w òglowòpòlsczi tradicji, na Kaszëbach òpòwiôdô sã ò zwierzãtach gôdającëch w Wilëjã lëdzczim głosã i ò tim, że człowiek, chtëren to ùczëje, wnet pòtemù ùmrze.

Przez całi dzéń lëdze mielë starã ò wstrzimiwanié sã òd jedzeniégò. Wilijnô wieczerza, pòdôwónô pò zôpadze słuńca, bëła téż pòstnô i dosc biédnô. Znakã do ji zaczãcégò je pòjawienié sã pierszi gwiôzdë na niebie. Nôpierwi kôrmioné bëłë dodomòwé zwiérzãta. Gbùr sprôwdzôł, czë dobrze òstało napôloné w piéckù, bò doch w nocë mô sã narodzëc Dzecuszkò Jezës, tej je mùsz zadbac ò to, żebë nie miarzło. Pò skùńczenim tëch dzejaniów wiérny sôdelë do wilijnégò stołu. W zestôwk wieczerzë wchôdałë przede wszëtczim groch, szabelbón, mak, bùlwë, kapùsta, sëszoné grzëbë i brzôd. Jedzoné bëłë klusczi z tartim makã i brzadowim sëszã, a téż kapùsta z grzëbama. Na całëch Kaszëbach tegò dnia jedzoné bëłë sledze, a w nadmòrsczim dzélu abò w òkòlim jezór téż wiele jinych zortów rëbów szëkòwónëch na rozmajité spòsobë. Na Nordze wilijnym smaczkã béł gòtowóny wãgòrz z klóskama i krëszkama abò solony wãgòrz z pùlkama. Kaszëbsczé gòspòdinie przërëchtowiwałë wilijną wieczerzã skłôdającą sã z sédem, dzewiãc abò dwanôsce jôdów.

Czytaj więcej: Gòdowé zwëczi

Joomla Templates - by Joomlage.com